گلوکوم گروهی از بیماری های چشمی است که در اثر آسیب به عصب بینایی ایجاد می شود؛ این عصب تصاویر را از چشم به مغز منتقل می کند و آسیب به آن می تواند به کاهش دائمی بینایی منجر شود. در بسیاری از موارد افزایش فشار داخل چشم مهم ترین عامل است، اما برخی بیماران حتی با فشار طبیعی چشم هم به گلوکوم مبتلا می شوند. چون در مراحل اولیه معمولا علامتی ندارد، گلوکوم را دزد خاموش بینایی می نامند.
انواع گلوکوم
- زاویه باز: شایع ترین نوع، پیشرفت آهسته و بدون درد با کاهش تدریجی میدان بینایی
- زاویه بسته: مسیر خروج مایع چشم ناگهان بسته می شود؛ درد شدید، تاری دید و سردرد از علائم آن است و یک اورژانس پزشکی محسوب می شود
- با فشار طبیعی: فشار چشم طبیعی است اما عصب بینایی به علت کاهش خون رسانی آسیب می بیند
- مادرزادی و ثانویه: به ترتیب ناشی از تکامل غیرطبیعی مسیر خروج مایع چشم از بدو تولد، یا بیماری هایی مانند دیابت و ضربه به چشم
تشخیص
تشخیص گلوکوم تنها با اندازه گیری فشار چشم ممکن نیست. روش های تشخیصی شامل تونومتری (فشار چشم)، بررسی عصب بینایی، تصویربرداری OCT، آزمایش میدان بینایی، گونیوسکوپی (بررسی زاویه بین قرنیه و عنبیه) و پاکی متری (ضخامت قرنیه) است.
درمان
هدف درمان، جلوگیری از پیشرفت بیماری و حفظ بینایی باقی مانده است، چون آسیب وارد شده به عصب بینایی معمولا قابل برگشت نیست. درمان با قطره های کاهنده فشار چشم آغاز می شود؛ در صورت نیاز از لیزرهای سرپایی SLT و YAG و در موارد پیشرفته از جراحی های فیلترینگ مانند ترابکولکتومی یا روش های نوین MIGS استفاده می شود. معاینه دوره ای چشم، به ویژه پس از ۴۰ سالگی یا در صورت سابقه خانوادگی گلوکوم، بهترین راه تشخیص زودهنگام است.